“En iyi sazan yemi hangisi” sorusunun tek bir cevabı yok. Sazan her şeyi yiyen bir balıktır ve aynı göldeki sazan bile mevsime, suyun sıcaklığına ve o suya daha önce ne atıldığına göre farklı yemi seçer. Ama hangi yemin hangi koşulda öne çıktığını bilirseniz, sahaya iki üç seçenekle gidip doğru olanı kısa sürede bulursunuz.
Sazan doğada ne yer
Sazan bir dip balığıdır. Dudaklarını öne uzatarak dipteki çamuru emer, içindeki yiyeceği ayırır, kalanını solungaçlarından geri atar. Doğal besinleri şunlardır:
- Çamurdaki böcek larvaları, özellikle sivrisinek ve tatarcık larvaları (kırmızı kurt)
- Solucanlar ve sülükler
- Salyangozlar ve küçük midyeler. Boğazındaki dişlerle kabuklarını kırar.
- Su bitkilerinin tohumları, filizleri ve suya düşen tahıl taneleri
Oltada kullandığımız yemlerin hepsi bu doğal besinlerin bir benzerini sunar: ya tahıl tanesi, ya canlı yem, ya da kokusu ve besin değeri yüksek bir hamur.
Yemler bir bakışta
| Yem | Güçlü olduğu durum | Zayıf yanı |
|---|---|---|
| Tatlı mısır | Her suda, her mevsimde ilk deneme | Küçük balıklar da yer, çok avlanan sularda sazan alışkındır |
| Haşlanmış buğday | Yemleme ve iğne yemi olarak ucuz çözüm | Hazırlaması zaman alır |
| Solucan | Soğuk su, bulanık su, ilkbahar ve sonbahar | Küçük balık ve kerevit sürekli yer |
| Ekmek içi | Yüzeyde beslenen sazan, park ve gölet suları | Suda çabuk dağılır |
| Sazan hamuru | Yaylı takım, kokuyla çekme | Kıvamı tutturmak deneyim ister |
| Boili | İri sazan, uzun bekleme, küçük balığın çok olduğu sular | Tek başına yavaş sonuç verir, yemleme gerekir |
| Yer bademi | Seçici, iri sazan | Mutlaka ıslatılıp kaynatılmalı |
Tatlı mısır
Konserve tatlı mısır sazan avının en yaygın yemidir. Parlak sarı rengi bulanık suda bile görülür, tatlı suyu dibe yayılır. İğneye iki üç tane geçirilir ya da hair rig’in ipine dizilir. Yemleme için de bir avuç atılır.
Mısırı konservenin suyuyla birlikte kullanın. O su, yemin kokusunun önemli kısmıdır. Çok avlanan sularda sazan tek mısır tanesine temkinli yaklaşabilir. O zaman mısırın yanına küçük bir köpük ya da yapay mısır tanesi ekleyerek yemi dipten hafifçe kaldırmak işe yarar.
Buğday ve diğer tahıllar
Haşlanmış buğday, Türkiye’de geleneksel sazan yemlerinden biridir. Bir gece suda bekletilip sonra yumuşayana kadar kaynatılır. Kaynarken içine bir tutam şeker ya da biraz vanilya eklenebilir. Hem iğne yemi hem de yemleme malzemesi olarak kullanılır. Aynı yöntemle arpa, nohut ve kenevir tohumu da hazırlanabilir.
Kuru tahılı hiçbir zaman suya ham atmayın. Ham tahıl balığın midesinde şişer ve onu zor durumda bırakabilir. Ayrıca sazan ham tahılı pek yemez.
Solucan
Su soğukken ve sazan az beslenirken solucan çoğu zaman en etkili yemdir. Canlıdır, kıpırdar ve suya koku yayar. Bulanık suda ve yağmurdan sonra özellikle iyi sonuç verir. Bahçe solucanı ya da kırmızı gübre solucanı iğneye demet hâlinde takılır.
Zayıf yanı, küçük balıkların ve kerevitin de solucanı çok sevmesidir. Kalabalık bir suda yem birkaç dakikada temizlenebilir.
Ekmek
Sazan sıcak yaz günlerinde yüzeye çıkıp suya düşen yiyecekleri toplar. Park göllerinde ve göletlerde insanların attığı ekmeğe alışmış sazanlar çoktur. Bu durumda ekmek kabuğu iğneye takılıp yüzeyde yüzdürülür. Bu, sazanın yemi alışını gözünüzle gördüğünüz çok heyecanlı bir yöntemdir.
Sazan hamuru
Un, mısır unu, irmik ve tatlandırıcılarla yapılan hamur, özellikle yaylı takımla avlananların temel yemidir. Hamur suda yavaşça çözülür ve çevresine koku yayar. Kıvamı ne kadar sert olursa suda o kadar uzun kalır. Kendi hamurunuzu yapmak için sazan hamuru tarifi yazımıza bakın.
Boili
Boili, un, yumurta ve aromayla yapılıp kaynatılarak sertleştirilmiş yuvarlak yemdir. Sert olduğu için küçük balıklar ve kerevit onu kolayca yiyemez, iğnede saatlerce kalır. Bu yüzden iri sazanı hedefleyen, uzun süre aynı noktada bekleyen avcıların tercihidir. Hair rig ile kullanılır.
Boili çoğu zaman tek başına hızlı sonuç vermez. Sazanın onu yiyecek olarak tanıması için aynı noktaya birkaç gün ya da en azından avdan önce bol boili atılması gerekir.
Yer bademi
Yer bademi sert kabuklu, tatlı bir yumrudur ve iri sazanın en sevdiği yemlerden biri olarak bilinir. Ancak kuru hâliyle asla kullanılmamalıdır. Önce en az 24 saat suda bekletilir, sonra 20-30 dakika kaynatılır. Hazırlanmamış yer bademi balığın sindirimine zarar verir. Az miktarda yemleme yapın. Çok atılan yer bademi sazanı doyurur ve başka yeme bakmaz hâle getirir.
Mevsime göre yem seçimi
- İlkbahar (yasak bitince) ve sonbahar sonu: Su serinken solucan ve küçük, kokulu yemler. Az yemleme.
- Yaz: Sazan en aktif hâlinde. Mısır, buğday, hamur ve boili hepsi çalışır. Yemlemeyi bol yapabilirsiniz.
- Sonbahar başı: Sazan kış öncesi yağlanır, besin değeri yüksek yeme yönelir. Boili ve yer bademi öne çıkar.
- Kış: Sazan çok az beslenir. Tek bir küçük, renkli ve kokulu yem, çok yemden daha iyi sonuç verir.
Pratik öneri
Yeni bir suya iki yemle gidin: biri mısır, biri solucan ya da hamur. İki kamışın birine birini, diğerine ötekini takın. Bir saat içinde hangisinin daha çok ilgi gördüğünü anlarsınız. Sonra iki kamışı da o yeme çevirin.



